Tomografi çekim yöntemleri ve çeşitleri

Tomografi, birçok cerrahi operasyonda zorunlu bir işlemdir. Teknik ve yöntemleri ise uygulanan bölgeye göre değişiklik göstermektedir.

Tomografi Nedir

Tomografi, radyolojinin imkânları kullanılarak uygulanan bir teşhis yöntemidir. Tarihi 1915 yılına kadar dayanmaktadır. Fransız hekim Boccage tarafından icat edilen tomografi yönteminin ilk kez kullanılması ise 1930lu yıllara kadar dayanır. İcat edildiği zamandan bugüne kadar en güvenilir teşhis ve gözlem yöntemleri arasında yer almıştır. Bugün sadece Türkiye’de yılda 10 milyon insanın tomografi çektirdiği bilinmektedir.

Tomografi çekimi, Hasta ve Radyologlar

Tomografi nedir sorusuna cevap vermek gerekirse, röntgene benzeyen bir yöntem olduğunu söyleyebiliriz. Tıpkı röntgen gibi X ışınları kullanılarak çekilen bir veridir. Ayrıca gri tonlamalarının anlamı röntgen cihazlarındaki ile aynıdır. Ancak tomografi farklı olarak dokuları da görüntülemek için kullanılır. Röntgene nazaran daha detaylı bir görüntüleme imkânına sahiptir. Günümüzde tomografi çekimleri bilgisayarlı tomografi cihazları yardımı ile yapılmaktadır.

Tomografi, vücuttaki belli bir kesidi görüntülemek için kullanılır. Bu kesit ultraviyole ışınlarıyla görüntülenir ve görüntüler monitöre yansır. Radyolog, bu görüntüleri kaydettikten sonra tedaviyi yürüten doktor ile paylaşır. Tomografi birçok hastalığın tedavisinde zorunlu bir yöntemdir. Hücre ve dokuların incelenmesi hastalığın tedavi edilebilmesi için işe yarar nitelikte olacaktır.

İlaçlı ve ilaçsız tomografi olmak üzere iki farklı yöntem vardır. İlaçlı tomografi yönteminde hastaya konstrast madde adı verilen bir ilaç verilir. Bu ilaç anal yoldan ya da enjekte edilerek verilebilir. Söz konusu madde vücutta incelenmek istenen yerin parlamasını ve daha net bir şekilde görüntülenebilmesini sağlar. Bu ilaç olmadan yapılan tomografi işlemine de ilaçsız tomografi denir.

Tomografi hangi durumlarda çekilir sorusunun cevabı tedavi sürecinde gizlidir. Örneğin beyin tomografisi, ur oluşumunda ya da çarpma, darbe alma gibi durumlarda tedavi sürecinde gerekli olabillir. Ayrıca akciğer kanseri, zatürre gibi durumlarda iyi bir tedavi süreci yürütebilmek için akciğer tomografisi gerekecektir. Kalp tomografisi çekip dokulardaki durum hakkında bilgi sahibi olmadan kalp ile ilgili rahatsızlıkları gidermek mümkün olmayabilir.

Tomografi nasıl yapılır öğrenmek için tomografi cihazının çalışma prensibini bilmek gerekir. Cihazda x ışınları yayan bir panel ve altında hareket eden bir masa bulunmaktadır. Hasta masaya yatırılır ve masa tomografisi çekilecek bölgenin detaylı bir biçimde görüntülenebileceği şekilde masada hareket ettirilir. Buradan alınan veri monitöre yansıtılır. Daha sonra alınan görüntüler uzman bir radyolog tarafından yorumlanır.

Tomografinin radyasyon ile uygulanan bir işlem olduğunu unutmamanız gerekir. Tomografi çektirirken maruz kaldığınız radyasyon gündelik yaşamda 8 ayda maruz kaldığınız radyasyona eşittir. Dolayısıyla tomografi standart bir kontrol işlemi değildir. Gerçekten ihtiyacınız olmadığı sürece tomografi çektirmemeye özen gösteriniz. Gereksiz yere tomografi çektirmenin kansere kadar varan birçok riske sahip olduğunu unutmamanız gerekir.

Sonuçları Ne Zaman Çıkar?

Tomografi sonucu kaç günde çıkar sorusuna net bir cevap vermek oldukça zordur. Nitekim bu durum öncelikle hangi bölgenin tomografisinin çekildiğiyle ilgilidir. Kalp tomografisinin sonucu daha kısa bir sürede çıkarken beyin ya da akciğer tomografisinin sonuçlarının çıkması daha uzun sürebilmektedir.

Tomografi sonuçları genellikle 7 ile 15 gün arasında çıkar. Bu süreçte tomografi cihazından alınan veriler uzman bir radyolog tarafından değerlendirilir ve öncelikle tedavi sürecini yürüten hekim ile paylaşılır. Ancak bazı durumlarda tomografi sonuçlarının çıkarılması 15 günden uzun bir süre alabilmektedir. Özellikle beyin tomografisinin sonuçlarının gelmesi uzun sürebilmektedir.

Sonuçlar değerlendirilirken öncelikle öykü çıkarılması gerekir. Tomografi sonuçları alındığında hastanın hangi şikâyetlerle geldiği göz önüne alınır. Burada rahatsızlığın gelişmesi hakkında bir öykü çıkarılır. Tedavi süreci bu öyküye göre ilerler. Tomografi özellikle ur oluşumunda gerekli bir uygulamadır. Sonuçları verilerin değerlendirilmesi ve hastalığın ilerlemesine göre bir öykü çıkarılmasıyla oluşturulur.

Tomografi Öncesi ve Sonrası

Tomografi çekilmeden önce, bunun ciddi bir gereklilik olduğundan emin olunması gerekir. Nitekim tomografi her zaman uygulanabilecek bir işlem değildir.

Eğer vücutta ilerleyen bir hastalık ya da incelenmesi gereken bir bölge varsa hastanın tomografi çektirmesi gerekebilir. Öncelikle hastaya gereken tetkikler yapılır ve tomografi gerekliliğine karar verilir.

Tomografi çekiminden önce hastadan 12 saat süreyle aç kalması istenebilir. Hatta 3 gün öncesinden başlayarak yalnızca sıvıların tüketileceği bir rejim yapması dahi talep edilebilir. Nitekim bu durum alınacak sonuçların güvenilirliği için büyük bir öneme sahiptir. Bazı durumlarda tomografi çektirecek olan şahısların önceki 3 gün boyunca hastanede kalmaları ve serumla beslenmeleri dahi talep edilebilmektedir.

Teknisyenin hastayı yapılacak işlem hakkında bilgilendirmesi gerekir. Tomografi çekilecek hasta buna psikolojik olarak hazır olmalıdır. Nitekim stres bu esnada zararlı olacaktır. Ayrıca radyasyona maruz kalırken stresli olmak sağlık açısından pek iyi değildir. Dolayısıyla hastanın tomografiye fiziksel anlamda hazır olması kadar psikolojik anlamda hazır olması da önem taşımaktadır. Teknisyen gerekirse bir psikologdan yardım alabilir.

Bazı durumlarda hastadan kıyafetlerinin bir kısmını çıkarması istenebilmektedir. Bu yapılacak tomografi türüne göre değişir. Ayrıca hastanın tomografi çekilecek bölgedeki takıları ve metal eşyaları kesinlikle çıkarması gerekecektir. Tomografi öncesinde hastanın radyasyon alerjisinin olup olmadığından emin olunmalı, hastaya uzunca bir süre tetkikler yapılmalı, işlemin herhangi bir olumsuzluğu tetiklemeyeceğinden emin olunmalıdır.

İlaçlı tomografi işlemi yapıldıysa tomografiden sonra mutlaka su içilmelidir. Bunun sebebi kontrast maddenin vücuttan atılmasıdır. Eğer hastada herhangi bir böbrek sorunu varsa doktor maddenin atılması için hastaya yardımcı olmalıdır. İşlemden sonra bol su içmek, kontrast maddenin boşaltım yolları yoluyla vücuttan atılmasına ve tomografinin vücudun içindeki etkilerinin tamamen giderilmesine yardımcı olur.

Eğer tomografinin yan etkileri görülüyorsa hastanın mutlaka doktoruna başvurması gerekir. Nitekim radyasyonun yüksek yan etkileri bulunmaktadır. Yan etki söz konusu olduğunda hasta mutlaka doktor ve radyologlarla görüşmeli ve bu yan etkilerin en kısa sürede giderilmesi için işlemler başlatılmalıdır.

Fiyatları

Klinik Hizmetler Fiyat
Memorial Hospital
  • 3 Boyutlu görüntüleme
  • Tomografi sonrası bakım hizmeti
5000 TL
Medicana
  • Tomografi sonrası bakım ve terapi
  • 3 boyutlu ve gerçek zamanlı görüntüleme
2500-5000 TL
Acıbadem
  • Tomografi sonrası bakım ve terapi hizmeti
3000-5000 TL

Makale değerlendirmesinde sizin de katkınız olsun



1 vote, average: 5,00 out of 51 vote, average: 5,00 out of 51 vote, average: 5,00 out of 51 vote, average: 5,00 out of 51 vote, average: 5,00 out of 5
(1 Oy, Ortalama: 5,00 Toplam 5, Oy)
Yaptığınız oylama bu makalesini değerlendirmek ve sonuçlara göre yenilemek için kullanılacak.
Loading...